ABD’nin Nashville kentindeki ikinci el mağazasından yaklaşık 121 liraya satın alınan 1823 tarihli ABD Bağımsızlık Bildirgesi kopyası, düzenlenen açık artırmada 477 bin 650 dolara alıcı buldu. On yıl boyunca bir garajda asılı kalan nadir parşömen, ülkedeki en değerli ikinci el keşiflerinden biri oldu.
Müzik ekipmanı teknisyenliği yapan Michael Sparks, Mart 2006 tarihinde Music City Thrift Store isimli dükkanda ev eşyalarına bakarken rulo haline getirilmiş bir doküman buldu. Yanındaki şamdan ve tuzlukla birlikte toplam 2,48 dolar (yaklaşık 121 lira) ödeyerek parçayı alan Sparks, belgenin geçmişini aydınlatmak üzere aylarca kapsamlı araştırma yürüttü.
Yapılan teknik incelemeler, belgenin gravür sanatçısı William J. Stone tarafından hazırlanan ve literatürde “Stone baskısı” olarak geçen resmi kopyalardan biri olduğunu netleştirdi.
Sadece 200 Adet Basılan Özel Seri
1776 yılında hazırlanan orijinal Bağımsızlık Bildirgesi metninin yıpranması üzerine, dönemin Dışişleri Bakanı John Quincy Adams bakır levhadan yeni bir baskı kalıbı çıkarttırdı. ABD Kongresi’nin 1823 senesindeki kararıyla dönemin yöneticileri, hayattaki imzacıları ve resmi makamlar adına dana derisi parşömen üzerine 200 adet özel nüsha üretildi.
Sparks tarafından bulunan parça, günümüze kaldığı kanıtlanan 36. kopya şeklinde kayıtlara geçti. Uzmanlar,
mürekkep kalitesi ve muhafaza durumu yüksek olan belgenin piyasa değerinin öngörülenin üzerinde olduğunu açıkladı.
Garaj Temizliğinden Müzayedeye Uzanan Süreç
Eserin ikinci el satış noktasına ulaşması ise Nashville sakini Stan Caffy’nin kararıyla gerçekleşti. Bir bahçe satışından 10 dolara temin ettiği dokümanı 10 yıl boyunca garajında tutan Caffy, eşinin garajı temizleme ricası üzerine ürünü mağazaya bağışladı. Sparks’ın alışverişinden iki gün önce gerçekleşen bu bağışın ardından parşömen standart fiyatlandırmayla tezgaha konuldu.
Kuzey Karolina’nın Burlington kentinde hizmet veren Raynors’ Historical Collectible Auctions, müzayedeyi 125 bin dolarlık açılış tutarıyla başlattı. Telefon bağlantısıyla teklif veren ve kimliği açıklanmayan bir katılımcı, nadir belgeyi 477 bin 650 dolara (yaklaşık 24 milyon lira) devraldı.
