Katar odaklı basın kuruluşu El Cezire’nin ele geçirdiği birden fazla resmi belge, 70’ten çok ülkeden hükümlü dolandırıcıların, kara para aklayanların ve yolsuzlukla suçlanan siyasilerin, Kıbrıs Rum kesiminden “altın pasaportlar” diye anılan vatandaşlık belgesi aldığını işaret ediyor.
Gösterim kuruluşunun “Kıbrıs Belgeleri” dosyası şeklinde servis etmiş olduğu haber, Kıbrıs Rum kesimi idaresi doğrultusundan 2017-2019 senelerinde onaylanmış, sızdırılan 1400’den çok geçişlik başvurusuna dayanıyor.
Rum idaresi Yatırım Programına dair sual işaretleri doğuran belgelere nazaran, bu tarihler içinde “altın pasaportlar” amacıyla en çok müracaat Rusya, Çin ve Ukrayna’dan yapılmış.
Müracaatı onaylananlar içinde Burisma enerji şirketinin sahibi Ukraynalı iş adamı Mikola Zloçevski, Rus enerji devi Gazprom’un eski yöneticisi Nikolay Gornovskiy, gasp suçundan hapis yatan Rus vatandaşı Ali Beglov ve hisse devrinde dolandırıcılıktan cezaevine giren Çinli iş adamı Cang Kıçiang bulunmantadır.
Kıbrıs Rum kesimi pasaportunu 2017’de alan Zloçevski’nin, o tarihte yurdunda yolsuzluk soruşturması altında bulunduğu söyleniyor. Haziran 2020’de Ukraynalı savcılar, olayın düşürülmesi amacıyla kendilerine 6 milyon dolar rüşvet öneri edildiğini söylemiş, Zloçevski ve Burisma şirketi ise rüşvet iddiasını reddetmişti.
Gazprom’un eski yöneticisi Nikolay Gornovskiy’nin de, 2019’da Kıbrıs Rum kesimi pasaportu onaylandığında, Rusya’nın vazifiyeti kötüye kullananlar sıralamasında bulunduğu, pasaportun, iadesine dair bütün girişimlere engel bulunduğu ifade edildi.
Kıbrıs Rum kesimi pasaportu onaylanan bir diğer ismin de telekom anlaşmasından milyonlarca dolar rüşvet almakla suçlanan Vietnamlı iş adamı Pham Nhat Vu bulunduğu görüldü.
ÇOK FAZLA İHTİLAFLI BAŞVURU ORTAYA ÇIKABİLİR
Kıbrıs Rum kesimi pasaportlarının, AB üyeliğinden dolayı Avrupa’ya girişi kısıtlanan kişiler amacıyla mühim bulunduğu, bu pasaportları taşıyanların, 27 Avrupa yurdunda serbestçe gezi etmiş olduğu, iş yapmış olduğu ve bankacılık işlemleri yürüttüğü vurgulanıyor.
Geçişlik müracaatı yapanların, Kıbrıs Rum kesimi ekonomisine 2,15 milyon avro yatırımda bulunması ve adli sicil kaydının temiz olması gerekiyor. Yatırım fazlalıkla gayrimenkul satın alma yolu ile gerçekleşiyor.
Kıbrıs Rum kesimi Yatırım Uygulaması, 2013 senesinde yaşama geçirilmişti. O tarihten bu yana AB doğrultusundan eleştirilmiş ve sonlandırılması çağrıları yapılmıştı.
Mayıs 2019’da Kıbrıs Rum kesimi, vatandaşlık amacıyla daha sıkı kurallar programa koymuş, tahkîkat altında olan, aranan, yargı giyen ve internasyonal yaptırım sıralamasında bulunanlara geçişlik verilmesini yasaklamıştı.
Rum milletvekilleri, temmuz ayında birden fazla skandalın sonrasında vatandaşlığın kaldırılması yetkisi sahibi olan yasayı onaylamıştı. Yalnız siyasetçiler, Kıbrıs Rum kesimi vatandaşlığı satın alanların adlarını yayınlamaya karşı çıkmıştı.
Kıbrıs Rum kesimi, yeni yasa kapsamında bütün işlemiş başvuruların incelendiğini, aşağı yukarı 30 bireyin vatandaşlıklarını kaybedebileceğini duyururken, “Kıbrıs Belgeleri” fazlaca daha sık ihtilaflı başvurunun meydana çıkabileceğini işaret ediyor.
Şunlar içinde ABD doğrultusundan Venezuela hükümeti amacıyla yasadışı döviz anlaşmasıyla milyonları aklamaktan yaptırım yapılan eski banker Leonardo Gonzalez Dellan, Ukrayna’da {ziraat} şirketiyle bağlantılı para aklama ve zimmetine para geçirme soruşturması altındaki Oleg Bakhmatiuk da bulunmantadır.
Tekrar 2017’de vatandaşlık alan Rus adam kardeşler Aleksey ve Dmitri Ananyev, Şimal Koreli korsanlarla bağlantılı kripto parayla 100 milyon dolar akladığı nedeni öne sürülerek ABD’nin yaptırım uyguladığı Çinli işadamı Li Ciadong, İran’da yolsuzluk ve para aklamaktan Interpol’ün en fazlaca arananlar sıralamasında tespit edilen Maliksabit İbrahimi ve oğlu Mehdi, vatandaşlıkları ihtilaflı adlar içinde yer almakta.
“ÇOK FAZLA KİRLİ PARANIN BULUNDUĞU BİR ÜLKEDEN GELEN HERKES İÇİN ÇOK KIYMETLİ”
Uygulaması sert eleştirenler içinde bulunan Avrupa Parlamentosunun Alman delegesi Sven Giegold, pasaportlar amacıyla, “Oldukca çok pis paranın varolduğu bir ülkeden gelen her insan için fazlaca değerli.” ifadesini kullanırken, Rum delegesi Eleni Mavrou, uygulamanın geride bıraktığımız birkaç senede uygulanma biçiminin, açıkça Kıbrıs Rum kesiminin utanç duyacağı vakalara izin verdiğini ifade etti.
Kıbrıs Rum kesiminin, uygulama vasıtası ile 2013’ten bu yana 7 milyar avro gelir elde etmiş olduğu söyleniyor.
El Cezire’nin, istikbal zamanlarda “Kıbrıs Belgeleri” kapsamında Kıbrıs Rum kesimi pasaportu ihtilaflı olan onlarca bireyin daha adlarını yayınlacağı ifade edildi.