Paraná Nehri üzerinde kurulan Yacyretá Barajı’nın rezervuarı ve yönü değiştirilen seyrüsefer kanalı, Arjantin’e ait Apipé Grande adasını tamamen Paraguay suları içinde bıraktı. Oluşan fiili sınır değişimi, bölgede balıkçılık faaliyetleri ve egemenlik hakları ekseninde iki ülke arasında yetki krizine yol açtı.
Kanal Değişikliği ve Sınırın Hukuki Durumu
Arjantin ile Paraguay arasında 1973 yılında kararlaştırılan ortak hidroelektrik tesisi girişimi, 1981 senesindeki inşaat safhasında su yatağının yönlendirilmesiyle beklenmedik bir coğrafi netice doğurdu. Mühendislik çalışmaları kapsamında adanın güneyinde açılan seyrüsefer güzergahı, kuzeydeki tarihsel ulaşım hattının yerini aldı.
Tarafların 3 Şubat 1876 tarihli Sınır Antlaşması uyarınca sınır çizgisi nehrin ana akış kanalını izlediği için, 42 kilometre uzunluğundaki Apipé Grande Arjantin mülkiyetinde kaldı ancak çevresindeki su sahasının kontrolü bütünüyle Paraguay’a geçti. Tarihi mutabakat Apipé adasını Arjantin’e, komşu Yacyretá adasını ise Paraguay’a bırakmıştı.
Su Seviyesi ve Toprak Kayıpları
Baraj göletinin 83 metrelik nihai kota erişmesi neticesinde 1.600 kilometrekarelik rezervuar sahası meydana geldi. Yacyretá İkili Birliği tarafından yapılan ölçümler, yükselen göl sularının Paraguay tarafında 807 kilometrekare, Arjantin tarafında ise 200 kilometrekare araziyi su altında bıraktığını kaydetti.
Abluka benzeri coğrafi durum sebebiyle ada yerleşimi sakinleri anakara ulaşımında ve nehir taşımacılığında Paraguay güvenlik birimlerinin idari prosedürlerine bağlandı. Nehirde çalışan yerli balıkçıların yabancı kara sularına girdikleri gerekçesiyle denetime uğraması, Arjantin’in Corrientes eyalet idaresi ile komşu devlet yetkilileri arasında yargı yetkisi gerilimi yarattı.
Bölgesel Gerilim ve Müzakere Talepleri
Anlaşmazlık, Mayıs 2026 tarihinde nehir hattında Arjantin vatandaşı balıkçılara Paraguay kolluk kuvvetlerince yapılan müdahalelerin ardından diplomatik boyutta yeniden hareketlendi.
Yaşanan sürtüşmeler üzerine ada halkı ile yerel idareciler, adayı çevreleyen nehir alanındaki hakların Arjantin tarafına tanınması ve su yollarını düzenleyen protokollerin güncellenmesi amacıyla ikili anlaşmaların yeniden ele alınmasını istedi.
